روز جهانی مادر یک مناسبت بینالمللی است که هر سال در بسیاری از کشورهای جهان برای تجلیل از مقام والای مادران برگزار میشود. این روز به پاس زحمات، ازخودگذشتگیها و عشق بیپایان مادران، فرصتی فراهم میآورد تا فرزندان با قدردانی و احترام، نقش ارزشمند مادر را گرامی بدارند.
این روز بیشتر جنبهای اجتماعی و انسانی دارد و از منظر مذهبی یا ملیتی وابسته به کشور خاصی نیست. دومین یکشنبه ماه مه (May) بهعنوان روز جهانی مادر در بیش از ۸۰ کشور از جمله ایالات متحده، آلمان، هند، ژاپن، کانادا و استرالیا شناخته میشود.
در این روز، افراد با خرید گل، کارت تبریک، هدایا و صرف وقت با مادران خود، علاقه و محبتشان را ابراز میکنند. همچنین مدارس، رسانهها و سازمانها نیز با پویشها و برنامههای فرهنگی، بر اهمیت این روز تأکید میکنند.
نکته قابل توجه آن است که گرچه در ایران روز مادر بر اساس تاریخ هجری قمری و تولد حضرت فاطمه زهرا (س) تعیین میشود، اما بسیاری از ایرانیان نیز با روز جهانی مادر آشنایی دارند و آن را بهانهای دوباره برای تجلیل از مادران خود میدانند.
در مجموع، روز جهانی مادر نمادی از عشق، احترام و قدردانی جهانی نسبت به مادرانی است که با صبر، محبت و فداکاری، پایههای عاطفی جامعه را شکل میدهند.
تاریخچه روز جهانی مادر
ریشههای بزرگداشت روز مادر به قرون باستان بازمیگردد. در یونان و روم باستان، جشنهایی برای الهههای مادری مانند «ریا» و «سیبل» برگزار میشد که نمادی از باروری، مادرانگی و حفاظت بودند. اما شکل مدرن روز مادر، آنگونه که امروز در جهان شناخته میشود، به اوایل قرن بیستم در ایالات متحده بازمیگردد.
در سال ۱۹۰۸، زنی به نام آنا جارویس (Anna Jarvis) برای نخستینبار مراسمی رسمی به یاد مادر درگذشتهاش برگزار کرد. او تلاش زیادی کرد تا این روز بهعنوان یک مناسبت ملی در آمریکا به رسمیت شناخته شود. این تلاشها بالاخره به ثمر نشست و در سال ۱۹۱۴، رئیسجمهور وقت آمریکا، وودرو ویلسون، دومین یکشنبه ماه می را بهعنوان روز ملی مادر اعلام کرد.
از آن زمان، بسیاری از کشورها این روز را بهعنوان روز جهانی مادر پذیرفتهاند، گرچه برخی دیگر مانند ایران، تاریخهای متفاوتی را برای این مناسبت در نظر گرفتهاند. در حال حاضر، روز جهانی مادر در بیش از ۸۰ کشور جهان، از جمله ایالات متحده، کانادا، آلمان، هند، ایتالیا، ژاپن و چین، در دومین یکشنبه ماه می گرامی داشته میشود.
این مناسبت، تنها فرصتی برای خرید گل یا هدیه نیست، بلکه روزیست برای تجلیل از جایگاه بیبدیل مادران در خانواده و جامعه، و قدردانی از محبت بیقید و شرط آنان در تمام مراحل زندگی.
روز جهانی مادر ۱۴۰۴ چه روزی است؟
روز جهانی مادر در سال ۱۴۰۴ هجری شمسی برابر با یکشنبه، ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۴ است.
این تاریخ مطابق با یکشنبه، ۱۱ مه ۲۰۲۵ میلادی است که در بسیاری از کشورها، از جمله ایالات متحده، کانادا، استرالیا، آلمان، هند و ژاپن، به عنوان روز جهانی مادر گرامی داشته میشود.
در ایران، روز مادر بر اساس تقویم هجری قمری و همزمان با سالروز ولادت حضرت فاطمه زهرا (س) برگزار میشود که در سال ۱۴۰۴ هجری شمسی، مصادف با روز شنبه، ۲۷ دیماه ۱۴۰۴ است.
بنابراین، در سال ۱۴۰۴، دو تاریخ متفاوت برای بزرگداشت مقام مادر وجود دارد:
-
روز جهانی مادر: یکشنبه، ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۴
-
روز مادر در ایران: شنبه، ۲۷ دیماه ۱۴۰۴
این تفاوت در تاریخها نشاندهنده تنوع فرهنگی و مذهبی در بزرگداشت مقام مادر در سراسر جهان است.
روز مادر در کشورهای مختلف جهان
گرچه مفهوم گرامیداشت مادر در سراسر دنیا یکسان است، اما تاریخ برگزاری روز مادر در کشورهای مختلف، بسته به فرهنگ، دین، سنتها و تقویم ملی متفاوت است. در این بخش، با زمان و نحوه برگزاری این روز در چند کشور جهان آشنا میشویم:
ایالات متحده و کشورهای غربی
در آمریکا، کانادا، آلمان، ایتالیا، هلند، هند، ژاپن، استرالیا و بسیاری از کشورهای غربی، روز مادر در دومین یکشنبه ماه مه (May) جشن گرفته میشود. در این روز، فروشگاهها با تبلیغات خاص، فروش گل، کارت تبریک و هدایا افزایش مییابد و خانوادهها دور هم جمع میشوند تا از مادر تجلیل کنند.
ایران
در ایران، روز مادر بر اساس تقویم قمری و بهمناسبت سالروز میلاد حضرت فاطمه زهرا (سلاماللهعلیها)، الگوی زن مسلمان، گرامی داشته میشود. این روز، ۲۰ جمادیالثانی هر سال قمری است که در تقویم شمسی متغیر است. روز مادر در ایران بیش از آنکه رنگوبوی تجاری داشته باشد، با ارزشهای مذهبی و فرهنگی پیوند خورده است.
بریتانیا (انگلستان)
در بریتانیا، روز مادر با نام Mothering Sunday شناخته میشود و در چهارمین یکشنبه روزه بزرگ مسیحیان (Lent) برگزار میشود. این روز بهطور سنتی با رفتن به کلیسا و دادن هدیه یا گل به مادر همراه است.
مصر و کشورهای عربی
در مصر، عربستان سعودی، امارات و بسیاری از کشورهای عربزبان، ۲۱ مارس (اول فروردین) بهعنوان روز مادر جشن گرفته میشود. این تاریخ با آغاز بهار و نوروز همزمان است و پیامآور زندگی دوباره، مهر و زایش است؛ مفاهیمی که با مادر نیز ارتباط تنگاتنگ دارند.
تایلند
در تایلند، روز مادر مصادف با زادروز ملکه سابق، سیریکیت، در تاریخ ۱۲ آگوست است. مردم این روز را با روشن کردن شمع، اجرای مراسم مذهبی و برنامههای فرهنگی ویژه جشن میگیرند.
روسیه
در روسیه، آخرین یکشنبه ماه نوامبر به عنوان روز مادر شناخته میشود. این روز از سال ۱۹۹۸ در تقویم رسمی کشور قرار گرفت و به مرور جای خود را در بین مردم باز کرد.
کره جنوبی
در کره جنوبی، روز مادر و روز پدر ترکیب شدهاند و تحت عنوان روز والدین در ۸ مه جشن گرفته میشود. فرزندان در این روز با دادن گل میخک به والدینشان ابراز عشق و احترام میکنند.
همانطور که مشاهده کردید، روز مادر در کشورهای مختلف بسته به تقویم رسمی، سنتهای مذهبی یا رویدادهای تاریخی متفاوت است. اما در همه آنها، محور اصلی این مناسبت، قدردانی از نقش حیاتی مادران در خانواده و جامعه است. این تنوع فرهنگی، گویای آن است که مفهوم مادر، جهانی و مشترک است؛ حتی اگر تاریخ گرامیداشتش متفاوت باشد.
نقش مادر در فرهنگ و خانواده ایرانی
در فرهنگ ایرانی، مادر جایگاهی بیبدیل و احترامآمیز دارد؛ جایگاهی که با عشق، فداکاری، صبوری و عاطفه آمیخته است. مادر نه تنها ستون خانواده بلکه مظهر مهر و معنویت در فرهنگ ماست. نقشی که او در تربیت فرزندان، حفظ انسجام خانوادگی و حتی انتقال ارزشهای فرهنگی و دینی ایفا میکند، غیرقابل جایگزینی است.
نقش تربیتی مادر
در جامعه ایرانی، مادر نخستین معلم کودک است. از همان لحظههای ابتدایی زندگی، این مادر است که اصول اخلاقی، زبان، عادات و باورهای فرهنگی را به فرزند انتقال میدهد. بسیاری از مفاهیمی چون احترام به بزرگتر، ادب، محبت و صداقت از طریق رفتار و تربیت مادر شکل میگیرند.
مادر، نگهبان ارزشهای سنتی
مادران در ایران، نقش مهمی در پاسداشت سنتها، آیینها و آداب خانوادگی دارند. از نحوه برگزاری مراسمهای مذهبی و فرهنگی گرفته تا غذاهای سنتی، زبان محلی و اشعار فولکلور، همگی بهواسطه مادران به نسلهای بعد منتقل میشود. خانهای که در آن مادر حضور دارد، همواره بوی فرهنگ و سنت میدهد.
نقش حمایتی و احساسی مادر در خانواده
مادر، پناهگاه عاطفی اعضای خانواده است. در لحظات بحران، شکست، بیماری یا ناراحتی، این مادر است که با آغوش گرم و دلگرمیهایش، فضای خانه را آرام میسازد. حمایت بیقید و شرط او، نقشی کلیدی در ایجاد امنیت روانی خانواده دارد.
مادران شاغل، نماد زنان توانمند ایرانی
با گذشت زمان و تغییرات اجتماعی، بسیاری از مادران ایرانی در کنار ایفای نقشهای سنتی، در اجتماع نیز حضور فعال دارند. آنها کار میکنند، تحصیل میکنند و همزمان فرزند پرورش میدهند. این موضوع تصویری جدید از زن ایرانی ارائه داده است: زنی که بین نقشهای مختلف تعادل ایجاد میکند و در هر عرصهای، موفق و با اراده است.
مادر در ادبیات، دین و ضربالمثلهای ایرانی
در اشعار کلاسیک فارسی، مادر همواره نمادی از مهربانی، دلسوزی و وفاداری است. همچنین در آموزههای اسلامی، به خصوص در احادیث اهل بیت (ع)، تأکید فراوانی بر مقام مادر شده است؛ تا جایی که بهشت را «زیر پای مادران» دانستهاند. در ضربالمثلهای ایرانی نیز عباراتی مانند «مادر که نباشه، انگار سقف خونه رو برداشتن» به خوبی عمق وابستگی و احترام به مادر را نشان میدهد.
نتیجه گیری و کلام آخر
روز جهانی مادر فرصتی است برای بازاندیشی در اهمیت نقش مادران در زندگی فردی و اجتماعی ما. در دنیایی که سرعت و مشغلههای روزمره گاه باعث غفلت از روابط انسانی میشود، این روز همچون تلنگری است که ما را به قدرشناسی از فداکاریها و محبتهای بیدریغ مادران فرا میخواند.
در فرهنگ ایرانی، مادر نهتنها بنیانگذار خانواده، بلکه نگهبان ارزشهای اخلاقی، سنتی و معنوی است. از آموزش اولین واژهها تا پشتیبانی در سختترین روزهای زندگی، حضور مادر همواره گرمابخش و امیدآفرین بوده است. چه در قالب یک خانهدار مهربان و چه در قامت یک زن شاغل توانمند، مادر ایرانی نماد تعادل، عشق و صبر است.
روز جهانی مادر در سال ۱۴۰۴، مصادف با یکشنبه ۲۱ اردیبهشت، فرصتی ارزشمند برای تجلیل از تمام مادران دنیا است؛ زنانی که با قلبی سرشار از مهر، جهان را جای بهتری برای زیستن میسازند. یادمان نرود که هر روز میتواند روز مادر باشد، اگر با مهربانی و احترام، ارزش واقعی آنها را درک کنیم.
پرسش های متداول مرتبط با روز جهانی مادر 1404 چه روزی است؟






دیدگاه خود را بنویسید